ഇറാനെതിരെ ‘സാമ്പത്തിക യുദ്ധം’ കടുപ്പിക്കാൻ ട്രംപ്; വഴിമുട്ടി നയതന്ത്രം, തിരിച്ചടിയാകുമോ എന്ന് ആശങ്ക

മുൻ യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ഇറാനെതിരെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും കടുത്ത സാമ്പത്തിക ഉപരോധം ഏർപ്പെടുത്തുമെന്ന് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. ഈ 'സാമ്പത്തിക യുദ്ധം' ഇറാന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ തകർക്കാൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നു, എന്നാൽ ഇതിന്റെ വിജയസാധ്യതയെയും അമേരിക്കൻ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെയും കുറിച്ച് വിദഗ്ദ്ധർ സംശയം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു.

വാഷിങ്ടൺ: ഇറാനെതിരെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും കഠിനമായ സാമ്പത്തിക നടപടികളുമായി മുന്നോട്ടുപോകുമെന്ന് മുൻ യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ്. ഒരു രാജ്യത്തിനെതിരെയും ഇതുവരെ പ്രയോഗിച്ചിട്ടില്ലാത്ത വിധത്തിലുള്ള സാമ്പത്തിക ഉപരോധം ഏർപ്പെടുത്തുമെന്നാണ് ട്രൂത്ത് സോഷ്യൽ വഴി ട്രംപ് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയത്. ബോംബാക്രമണങ്ങളോ നയതന്ത്ര ചർച്ചകളോ ഫലം കാണാത്ത പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ഇറാന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ തകർക്കുന്ന ഒരു ദീർഘകാല സാമ്പത്തിക യുദ്ധത്തിലേക്കാണ് (War of economic attrition) ട്രംപ് നീങ്ങുന്നത്.

സഹായിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങൾക്കും മുന്നറിയിപ്പ്

ഇറാനുമായുള്ള എല്ലാത്തരം ചർച്ചകളും നിർത്തിവെച്ചതായി വ്യക്തമാക്കിയ ട്രംപ്, അവർക്ക് സാമ്പത്തിക സഹായം നൽകുന്ന രാജ്യങ്ങൾക്കെതിരെയും കടുത്ത നടപടിയുണ്ടാകുമെന്ന് അറിയിച്ചു. എണ്ണക്കടത്ത്, സ്വാപ്പ് ലൈനുകൾ, അനധികൃത ബാങ്ക് ഇടപാടുകൾ, വ്യാജ കമ്പനികൾ എന്നിവ ഉടനടി അവസാനിപ്പിക്കണമെന്നാണ് നിർദ്ദേശം. ഇതിനിടെ, തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് അമേരിക്കൻ പ്രദേശമായി പ്രഖ്യാപിച്ചുകൊണ്ടുള്ള ട്രംപിന്റെ പ്രസ്താവനയും വലിയ ചർച്ചയായിട്ടുണ്ട്.

ഇറാൻ വഴങ്ങുമോ?

പതിറ്റാണ്ടുകളായി അന്താരാഷ്ട്ര ഉപരോധങ്ങളെ നേരിട്ട് പരിചയമുള്ള ടെഹ്‌റാൻ ഭരണകൂടം ഈ നീക്കത്തിന് മുന്നിൽ വഴങ്ങുമോ എന്നതിൽ രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ സംശയം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ഇറാന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ പൂർണ്ണമായി തളർത്താൻ വർഷങ്ങൾ വേണ്ടിവരുമെന്നിരിക്കെ, ട്രംപിന് അത്രയും ക്ഷമയുണ്ടാകുമോ എന്നതാണ് പ്രധാന ചോദ്യം. ഇസ്ലാമിക് റെവല്യൂഷണറി ഗാർഡ് കോർപ്സിന്റെ (IRGC) വരുമാന സ്രോതസ്സുകൾ തടയുന്നതിനൊപ്പം ചൈനീസ് ബാങ്കുകൾക്ക് മേൽ സമ്മർദ്ദം ചെലുത്തുന്നത് വഴി മാത്രമേ ഉപരോധം പൂർണ്ണ ഫലപ്രാപ്തിയിലെത്തൂ. എന്നാൽ സഖ്യകക്ഷികളെ വിശ്വാസത്തിലെടുക്കാതെയുള്ള ട്രംപിന്റെ ഏകപക്ഷീയമായ നിലപാടുകൾ ഇത്തരം നീക്കങ്ങൾക്ക് തടസ്സമായേക്കാം.

അമേരിക്കൻ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ

ഇടക്കാല തെരഞ്ഞെടുപ്പ് ആസന്നമായിരിക്കെ, ട്രംപിന്റെ ഈ തന്ത്രം അമേരിക്കൻ രാഷ്ട്രീയത്തിലും വലിയ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾക്ക് വഴിവെച്ചേക്കാം. 1980-ലെ ബന്ദി പ്രതിസന്ധിയുടെ കാലത്ത് പ്രസിഡന്റ് ജിമ്മി കാർട്ടർ നേരിട്ടതുപോലെയുള്ള പ്രതിസന്ധി സൃഷ്ടിച്ച് ട്രംപിനെ രാഷ്ട്രീയമായി തളർത്താൻ ഇറാൻ ശ്രമിച്ചേക്കുമെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിൽ കപ്പലുകൾ തടസ്സപ്പെടുകയോ ഇന്ധനവില വർദ്ധിക്കുകയോ ചെയ്താൽ അത് യുഎസ് വോട്ടർമാർക്കിടയിൽ അതൃപ്തി ഉണ്ടാക്കുമെന്ന് ഡെമോക്രാറ്റുകൾ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. ഇറാൻ ഭരണകൂടം തകരുന്നതിന് മുൻപേ യുദ്ധത്തിന്റെയും ഉപരോധത്തിന്റെയും ഭാരം താങ്ങാനാവാതെ അമേരിക്കൻ ജനതയുടെ ക്ഷമ നശിക്കുമോ എന്ന വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ് നിലവിൽ ഉയർന്നുനിൽക്കുന്നത്.