വലിപ്പം വച്ച് ആഫ്രിക്ക; ടോഗോ മാറ്റിയെഴുതിയ ലോക ഭൂപട ചരിത്രം

നൂറ്റാണ്ടുകളായി ഉപയോഗിക്കുന്ന മെർക്കേറ്റർ ഭൂപടത്തിന് പകരം ആഫ്രിക്ക പോലുള്ള ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ യഥാർഥ വലുപ്പം കാണിക്കുന്ന 'ഇക്വൽ എർത്ത്' ഭൂപടം ഉപയോഗിക്കാൻ ഐക്യരാഷ്ട്ര സഭ തീരുമാനിച്ചു. ടോഗോയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൊണ്ടുവന്ന 'കറക്ട് ദ മാപ്പ്' പ്രമേയത്തിന് 164 രാജ്യങ്ങൾ പിന്തുണ നൽകിയപ്പോൾ അമേരിക്ക എതിർത്തു. ഈ മാറ്റം രാജ്യങ്ങളുടെ അതിർത്തികളെ ബാധിക്കില്ല.

നൂറ്റാണ്ടുകളായി ലോകം കണ്ട് പരിചയിച്ച ഭൂപടത്തിന്‍റെ രൂപം മാറ്റി ഐക്യരാഷ്ട്ര സഭ. ആഫ്രിക്ക ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ യഥാർഥ വലുപ്പം കൂടുതൽ കൃത്യമായി പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്ന ‘ഇക്വൽ എർത്ത്’ ലോകഭൂപടത്തിന്‍റെ ഉപയോഗം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്ന പ്രമേയത്തിന് യുഎൻ പൊതുസഭ അംഗീകാരം നൽകി. നിലവിൽ സ്കൂളുകളിലും മാധ്യമങ്ങളിലും ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളിലും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന 16 -ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ‘മെർക്കേറ്റർ’ ഭൂപടത്തിൽ നിന്നുള്ള മാറ്റത്തിനാണ് ഇതോടെ തുടക്കമാകുന്നത്.

പഴയ ഭൂപടത്തിന്‍റെ പ്രശ്നമെന്ത്?

1569 -ൽ ഫ്ലെമിഷ് ഭൂപട നിർമാതാവായ ജെറാർഡസ് മെർക്കേറ്റർ കടൽയാത്ര സുഗമമാക്കുന്നതിനായി വികസിപ്പിച്ചതാണ് മെർക്കേറ്റർ മാതൃക. ദിശകൾ കൃത്യമായി അടയാളപ്പെടുത്തുന്നതിനാൽ നാവികർക്ക് ഏറെ പ്രയോജനപ്പെട്ടെങ്കിലും ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ യഥാർഥ വലുപ്പം ഇതിൽ വലിയ തോതിൽ വികൃതമാകുന്നു.

ഭൂമിയുടെ ഗോളാകൃതിയിലുള്ള ഉപരിതലത്തെ പരന്ന കടലാസിലേക്ക് മാറ്റുമ്പോൾ ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള വ്യതിയാനം അനിവാര്യമാണ്. മെർക്കേറ്റർ മാതൃകയിൽ ധ്രുവങ്ങളോട് ചേർന്നുള്ള വടക്കേ അമേരിക്ക, യൂറോപ്പ്, റഷ്യ, ഗ്രീൻലാൻഡ് തുടങ്ങിയ പ്രദേശങ്ങൾ യഥാർഥത്തേക്കാൾ വളരെ വലുതായി കാണപ്പെടുന്നു. അതേസമയം ഭൂമധ്യരേഖയോട് അടുത്തുള്ള ആഫ്രിക്ക, ലാറ്റിൻ അമേരിക്ക, ദക്ഷിണേഷ്യ തുടങ്ങിയ മേഖലകൾ താരതമ്യേന ചെറുതായി തോന്നും.

ഇതിന്‍റെ ഏറ്റവും വ്യക്തമായ ഉദാഹരണമാണ് ആഫ്രിക്കയും ഗ്രീൻലാൻഡും. പഴയ ഭൂപടത്തിൽ ഇവ രണ്ടും ഏകദേശം ഒരേ വലുപ്പമുള്ളതായി തോന്നും. എന്നാൽ യഥാർഥത്തിൽ ആഫ്രിക്കയ്ക്ക് ഗ്രീൻലാൻഡിന്‍റെ പതിനാലിരട്ടിയോളം വലുപ്പമുണ്ട്. ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ ഈ യഥാർഥ അനുപാതം കൂടുതൽ കൃത്യമായി കാണിക്കുന്നതാണ് 2018 -ൽ വികസിപ്പിച്ച ‘ഇക്വൽ എർത്ത്’ മാതൃക.

‘കറക്ട് ദ മാപ്പ്’

ആഫ്രിക്കൻ യൂണിയന്‍റെ പിന്തുണയോടെ പശ്ചിമാഫ്രിക്കൻ രാജ്യമായ ടോഗോയാണ് ‘കറക്ട് ദ മാപ്പ്’ പ്രമേയത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയത്. ആഫ്രിക്കയെ ചെറുതായി കാണിക്കുന്ന ഭൂപടം ഭൂഖണ്ഡത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ലോകത്തിന്‍റെ പൊതുബോധത്തെയും വിദ്യാഭ്യാസത്തെയും രാഷ്ട്രീയ - സാമ്പത്തിക കാഴ്ചപ്പാടുകളെയും പ്രതികൂലമായി സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നാണ് പ്രമേയത്തെ പിന്തുണച്ച രാജ്യങ്ങളുടെ വാദം.

“നീതിപൂർവമായ ഒരു ലോകം ആരംഭിക്കുന്നത് നീതിപൂർവമായ ഒരു ഭൂപടത്തിൽ നിന്നാണ്,” എന്നാണ് ടോഗോ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി റോബർട്ട് ഡസ്സി പറഞ്ഞത്. വർഷാവസാനത്തോടെ രാജ്യത്തെ സ്കൂൾ ഭൂമിശാസ്ത്ര പാഠപുസ്തകങ്ങളിൽ പുതിയ ഭൂപടം ഉൾപ്പെടുത്തുമെന്ന് ടോഗോ പ്രഖ്യാപിച്ചു. മറ്റ് സർക്കാരുകളോടും വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളോടും സാങ്കേതിക കമ്പനികളോടും പുതിയ മാതൃക സ്വീകരിക്കാൻ അഭ്യർഥിക്കുമെന്നും ടോഗോ അറിയിച്ചെന്ന് റോയിട്ടേഴ്‌സ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു.

164 രാജ്യങ്ങളുടെ പിന്തുണ; എതിർത്തത് അമേരിക്ക മാത്രം

യുഎൻ പൊതുസഭയിൽ നടന്ന വോട്ടെടുപ്പിൽ 164 രാജ്യങ്ങൾ പ്രമേയത്തെ അനുകൂലിച്ചു. അമേരിക്ക മാത്രമാണ് എതിർത്ത് വോട്ട് ചെയ്തത്. സെർബിയ, എസ്റ്റോണിയ, ജോർജിയ, ലിത്വാനിയ, മോൾഡോവ, യുക്രെയ്ൻ എന്നീ ആറ് രാജ്യങ്ങൾ വോട്ടെടുപ്പിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിന്നു. ഈ രാജ്യങ്ങൾ വിട്ടുനിന്നതിന്‍റെ പ്രത്യേക കാരണങ്ങൾ യുഎൻ വോട്ടെടുപ്പിനിടെ വിശദീകരിച്ചിട്ടില്ല.

പുതിയ ഭൂപടത്തിനായുള്ള നീക്കം ശാസ്ത്രീയ വിഷയത്തെക്കാൾ ഒരു “ആശയപരമായ അജൻഡ” മുന്നോട്ട് കൊണ്ട് പോകുന്നതാണെന്നാണ് അമേരിക്കയുടെ നിലപാട്. അന്താരാഷ്ട്ര സമാധാനം, സാമ്പത്തിക പുരോഗതി, രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ബന്ധം തുടങ്ങിയ യഥാർഥ പ്രശ്നങ്ങളിൽ നിന്ന് ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്ന അനാവശ്യ പ്രമേയമാണിതെന്നും യുഎസ് പ്രതിനിധി വിമർശിച്ചു. എന്നിരുന്നാലും എതിർത്ത ഏക രാജ്യമെന്ന നിലയിൽ അമേരിക്കയുടെ വോട്ട് പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു.

അതിർത്തികൾ മാറരുതെന്ന് ഇന്ത്യ

ഇന്ത്യ പ്രമേയത്തെ അനുകൂലിച്ച് വോട്ട് ചെയ്തു. ലോകത്തിന്‍റെ വിവിധ മേഖലകളുടെ ഭൂവിസ്തൃതി കൂടുതൽ നീതിപൂർവമായും കൃത്യമായും അവതരിപ്പിക്കണമെന്ന ലക്ഷ്യത്തെ ഇന്ത്യ പിന്തുണച്ചു. എന്നാൽ, പുതിയ ഭൂപടത്തിന്‍റെ പേരിൽ രാജ്യങ്ങളുടെ അതിർത്തികളിലോ പരമാധികാരത്തിലോ മാറ്റമുണ്ടാകരുതെന്നും ഇന്ത്യ വ്യക്തമാക്കി.

ജമ്മു - കശ്മീരും ലഡാക്കും പൂർണമായും ഇന്ത്യയുടെ അവിഭാജ്യ ഭാഗങ്ങളാണെന്ന നിലപാട് ഇന്ത്യ യുഎന്നിൽ ആവർത്തിച്ചു. അതിനാൽ പുതിയ ഭൂപട മാതൃകയ്ക്കുള്ള പിന്തുണയെ തർക്കപ്രദേശങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഏതെങ്കിലും രാഷ്ട്രീയ നിലപാടിനുള്ള അംഗീകാരമായി വ്യാഖ്യാനിക്കരുതെന്ന് ഇന്ത്യ വിശദീകരിച്ചു.

നിബന്ധന വച്ച് യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ

യൂറോപ്യൻ യൂണിയനും അംഗരാജ്യങ്ങളും പ്രമേയത്തിന്‍റെ ശാസ്ത്രീയവും വിദ്യാഭ്യാസപരവുമായ ലക്ഷ്യത്തെ പിന്തുണച്ചു. പ്രത്യേകിച്ച് ആഫ്രിക്കയുടെ ഭൂവിസ്തൃതി കൂടുതൽ കൃത്യമായി അവതരിപ്പിക്കുന്നത് ഭൂമിശാസ്ത്ര പഠനത്തിനും പൊതുബോധത്തിനും സഹായിക്കുമെന്ന് യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ വിലയിരുത്തി.

അതേസമയം പുതിയ ഭൂപടം ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ ആപേക്ഷിക വലുപ്പം കാണിക്കുന്നതിനായി മാത്രമായിരിക്കണമെന്ന് യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ വ്യക്തമാക്കി. രാജ്യങ്ങളുടെ പരമാധികാരം, തർക്കപ്രദേശങ്ങളുടെ പദവി, രാജ്യാന്തര അതിർത്തികൾ എന്നിവയെ ഈ പ്രമേയം ബാധിക്കില്ല. ഏതെങ്കിലും രാജ്യത്തിന്‍റെ അവകാശവാദം അംഗീകരിക്കുന്നതായി ഇതിനെ വ്യാഖ്യാനിക്കാനാകില്ലെന്നും യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ ഔദ്യോഗികമായി വിശദമാക്കി.

പഴയ ഭൂപടം ഉപേക്ഷിക്കാൻ ഫ്രാൻസ്

പുതിയ നീക്കത്തിന് ഫ്രാൻസ് ശക്തമായ പിന്തുണ പ്രഖ്യാപിച്ചു. മെർക്കേറ്റർ മാതൃകയ്ക്ക് പകരം യഥാർഥ ഭൂവിസ്തൃതി കൂടുതൽ കൃത്യമായി പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്ന ഭൂപടങ്ങൾ ഔദ്യോഗിക ഉപയോഗത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവരുമെന്ന് ഫ്രഞ്ച് വിദേശകാര്യ മന്ത്രി ജീൻ - നോയൽ ബാരോ അറിയിച്ചു.

ഭൂപടം മാറ്റുന്നതിലൂടെ ലോകം മാറില്ലെങ്കിലും ലോകത്തെ വികലമായി ചിത്രീകരിക്കുന്ന രീതി തിരുത്തുന്നത് സത്യത്തിലേക്കുള്ള ഒരു ചുവടുവയ്പാണെന്നാണ് ഫ്രാൻസിന്‍റെ നിലപാട്. ആഫ്രിക്കയിലെ മുൻ കോളനികളുമായുള്ള ബന്ധം മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള ഫ്രാൻസിന്‍റെ വിശാലമായ ശ്രമങ്ങളുടെ ഭാഗമായി ഈ പ്രഖ്യാപനം വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.

ഭൂപടം മാറുമ്പോൾ അതിർത്തികൾ മാറുമോ?

ഇല്ല. പുതിയ ഭൂപടം അംഗീകരിച്ചതിലൂടെ ഒരു രാജ്യത്തിന്‍റെയും അതിർത്തിയോ വിസ്തീർണമോ പരമാധികാരമോ മാറുന്നില്ല. ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെയും രാജ്യങ്ങളുടെയും വലുപ്പം കടലാസിലോ സ്ക്രീനിലോ എങ്ങനെ ചിത്രീകരിക്കണമെന്നതിൽ മാത്രമാണ് ഈ മാറ്റം.

യുഎൻ പ്രമേയം നിയമപരമായി നിർബന്ധിതവുമല്ല. പഴയ മെർക്കേറ്റർ ഭൂപടത്തിന്‍റെ ഉപയോഗം നിരോധിച്ചിട്ടുമില്ല. ദിശകൾ കൃത്യമായി കാണിക്കുന്നതിനാൽ നാവിക - വ്യോമ ഗതാഗത മേഖലകളിൽ മെർക്കേറ്റർ മാതൃക തുടർന്നും ഉപയോഗിക്കാം. എന്നാൽ, ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ വലുപ്പം താരതമ്യം ചെയ്യുന്നതിനും ഭൂമിശാസ്ത്രം പഠിപ്പിക്കുന്നതിനും ‘ഇക്വൽ എർത്ത്’ മാതൃക കൂടുതൽ അനുയോജ്യമാണെന്നാണ് വിദഗ്ധരുടെ വിലയിരുത്തൽ.

ഇനി എന്ത് സംഭവിക്കും?

സ്കൂൾ പാഠപുസ്തകങ്ങൾ, സർക്കാർ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങൾ, അറ്റ്‌ലസുകൾ, മാധ്യമങ്ങൾ, വാർത്താമുറികൾ, ഗൂഗിൾ പോലുള്ള ഡിജിറ്റൽ മാപ്പിങ് സേവനങ്ങൾ എന്നിവയിൽ പുതിയ ഭൂപടം ക്രമേണ ഇടംപിടിക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷ. അതേസമയം ഓരോ രാജ്യത്തിനും സ്ഥാപനത്തിനും ഏത് ഭൂപട മാതൃക ഉപയോഗിക്കണമെന്ന് സ്വതന്ത്രമായി തീരുമാനിക്കാം.

അങ്ങനെ, യുഎൻ തീരുമാനത്തോടെ ലോകത്തിന്‍റെ ഭൂമിശാസ്ത്രമല്ല മാറുന്നത്. ലോകത്തെ നാം കാണുകയും മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന രീതിയാണ് തിരുത്തപ്പെടുന്നത്. നൂറ്റാണ്ടുകളായി ഭൂപടത്തിൽ ചെറുതാക്കപ്പെട്ട ആഫ്രിക്കയ്ക്ക് അതിന്‍റെ യഥാർഥ വലുപ്പവും ദൃശ്യപ്രാധാന്യവും തിരിച്ച് നൽകുന്നതാണ് ഈ ചരിത്രപരമായ തീരുമാനത്തിന്‍റെ പ്രധാന സന്ദേശം.