നിര്‍ണായക റിപ്പോര്‍ട്ട്, മുസ്ലിം പള്ളി നിർമിച്ചത് ക്ഷേത്ര ഭാ​ഗങ്ങൾ ഉപയോ​ഗിച്ച്; ഭോജ്ശാല സമുച്ചയത്തിലെ കമൽ മൗല പള്ളി കേസിൽ എഎസ്ഐ

മധ്യപ്രദേശിലെ ഭോജ്ശാല സമുച്ചയത്തിലെ കമൽ മൗല പള്ളി നിർമ്മിച്ചത് പുരാതന ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ ഭാഗങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണെന്ന് ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവേ ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ റിപ്പോർട്ട്. 

ഇൻഡോർ: മധ്യപ്രദേശിലെ ധറിലെ ഭോജ്ശാല സമുച്ചയത്തിലെ കമൽ മൗല പള്ളി പുരാതന ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ ഭാഗങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് നിർമ്മിച്ചതെന്ന് ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവേ ഓഫ് ഇന്ത്യ. ശാസ്ത്രീയ അന്വേഷണങ്ങൾ, സർവേ, ഉത്ഖനനം, കണ്ടെടുത്ത കണ്ടെത്തലുകളുടെ പഠനം, വിശകലനം, വാസ്തുവിദ്യാ അവശിഷ്ടങ്ങൾ, ലിഖിതങ്ങൾ, കല, ശിൽപങ്ങൾ എന്നിവയുടെ പഠനം എന്നിവയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് ഇക്കാര്യം പറയുന്നതെന്ന് എഎസ്ഐ വ്യക്തമാക്കി. മധ്യപ്രദേശ് ഹൈക്കോടതിയുടെ ഇൻഡോർ ബെഞ്ചിന് സമർപ്പിച്ച എഎസ്ഐ റിപ്പോർട്ടിലാണ് ഇക്കാര്യം പറയുന്നത്. ഭോജ്ശാല-കമാൽ മൗല പള്ളി തർക്കത്തിലെ ഹർജി പരിഗണിക്കുന്നതിനിടെ, എഎസ്‌ഐ റിപ്പോർട്ട് എല്ലാ കക്ഷികൾക്കും ലഭ്യമാക്കണമെന്ന് ബെഞ്ച് ഉത്തരവിട്ടു. രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ എതിർപ്പുകൾ, നിർദ്ദേശങ്ങൾ, അഭിപ്രായങ്ങൾ, ശുപാർശകൾ എന്നിവ സമർപ്പിക്കാൻ എല്ലാ കക്ഷികളോടും ജസ്റ്റിസ് വിജയ് കുമാർ ശുക്ലയും ജസ്റ്റിസ് അലോക് അവസ്തിയും നിർദ്ദേശിച്ചു. അടുത്ത വാദം കേൾക്കൽ മാർച്ച് 16 ലേക്ക് മാറ്റി. എ.എസ്.ഐ റിപ്പോർട്ടിൽ മുഴുവൻ ഘടനയും പരമാര രാജവംശത്തിന്റെ കാലത്തേതാണെന്ന് സ്ഥാപിക്കുന്നു. രാജാ ഭോജും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂർവ്വികരും ചേർന്നാണ് ഇത് നിർമ്മിച്ചത്. ഈ ഘടനയ്ക്ക് ഏകദേശം 950 മുതൽ 1,000 വർഷം വരെ പഴക്കമുണ്ടെന്ന് ഹർജിക്കാരനും ഹിന്ദു ഫ്രണ്ട് ഫോർ ജസ്റ്റിസ് സംസ്ഥാന വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ആശിഷ് ഗോയൽ പറഞ്ഞു.

റിപ്പോർട്ട് ഇപ്പോഴത്തേതാണോ നേരത്തെത്തേതാണോ എന്നത് പ്രശ്നമല്ല. ഭോജ്ശാലയുടെ മതപരമായ സ്വഭാവം എന്തായിരിക്കുമെന്നതാണ് പ്രധാനം. വർഷങ്ങളായി ഹിന്ദു സമൂഹം പോരാടുന്ന പ്രശ്നമാണിതെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു. പള്ളിയാണെങ്കിൽ അത് മുസ്ലീങ്ങൾക്ക് നൽകണമെന്നും അത് ഒരു ക്ഷേത്രമാണെങ്കിൽ ഹിന്ദുക്കൾക്ക് വേണമെന്നും ധാരണയോടെയാണ് ഞങ്ങൾ ഹർജി സമർപ്പിച്ചത്. ഇപ്പോൾ എല്ലാവർക്കും മറുപടി നൽകാൻ കോടതി രണ്ടാഴ്ച സമയം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. അടുത്ത വാദം കേൾക്കലിനുശേഷം ഞങ്ങൾ ഉചിതമായ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കുമെന്നും ഹർജിക്കാർ പറഞ്ഞു.

സുൽഫിക്കർ അലി, ഭുവൻ വിക്രം, ഗൗതമി ഭട്ടാചാര്യ, മനോജ് കുമാർ കുർമി, ഇസ്ഹാർ ആലം ഹാഷ്മി, അഫ്താബ് ഹുസൈൻ, ശംഭു നാഥ് യാദവ്, നിരജ് കുമാർ മിശ്ര എന്നിവരുടെ സംഭാവനകളോടെ എഎസ്ഐ അഡീഷണൽ ഡയറക്ടർ ജനറൽ അലോക് ത്രിപാഠിയാണ് 10 വാല്യങ്ങളിലായി 2000 പേജുള്ള റിപ്പോർട്ട് തയ്യാറാക്കിയത്.

98 ദിവസത്തെ സർവേയിൽ, ഖനനം, പഠനം, കണ്ടെത്തലുകൾ എന്നിവ രേഖപ്പെടുത്താൻ സംഘം ഏറ്റവും പുതിയ ശാസ്ത്രീയ സാങ്കേതിക വിദ്യകൾ ഉപയോഗിച്ചു. എ.എസ്.ഐ ആകെ 94 ശിൽപങ്ങളും ശിൽപ ശകലങ്ങളും കണ്ടെത്തി, അവയിൽ പലതും വെട്ടിമാറ്റുകയോ വികൃതമാക്കുകയോ ചെയ്തു. നിലവിലുള്ള ഘടനയിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന ജനാലകൾ, തൂണുകൾ, ബീം എന്നിവയിൽ നാല് കൈകളുള്ള ദേവതകളുടെ ശിൽപങ്ങൾ കൊത്തിവച്ചിട്ടുണ്ട്.

ഇവയിൽ കൊത്തിയെടുത്ത ചിത്രങ്ങളിൽ ഗണേശൻ, ബ്രഹ്മാവ്, ഭാര്യമാരോടൊപ്പം, നരസിംഹം, ഭൈരവൻ, ദേവന്മാരുടെയും ദേവതകളുടെയും രൂപങ്ങൾ, മനുഷ്യരുടെയും മൃഗങ്ങളുടെയും രൂപങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. സിംഹം, ആന, കുതിര, നായ, കുരങ്ങ്, പാമ്പ്, ആമ, ഹംസം, പക്ഷി എന്നിവ വ്യത്യസ്ത മൃഗങ്ങളുടെ ചിത്രങ്ങളാണെന്നും പുരാണ, സംയുക്ത രൂപങ്ങളിൽ കീർത്തിമുഖങ്ങൾ - മനുഷ്യമുഖം, സിംഹമുഖം, സംയുക്ത മുഖം എന്നിങ്ങനെ വിവിധ രൂപങ്ങളും വ്യത്യസ്ത ആകൃതികളിലുള്ള വ്യാലയും ഉൾപ്പെടുന്നുവെന്നും റിപ്പോർട്ട് പറയുന്നു.