അതിഭീമൻ തമോദ്വാരങ്ങൾ എങ്ങനെ വളരുന്നു? ഉത്തരം കണ്ടെത്താൻ സഹായിക്കുന്ന ഏഴ് അപൂർവ ക്വാസാറുകളെ കണ്ടെത്തി എഐ
Synopsis
നിർമിത ബുദ്ധിയുടെ സഹായത്തോടെ ശാസ്ത്രജ്ഞർ ഏഴ് പുതിയ ഗുരുത്വാകർഷണ ലെൻസ് ക്വാസാറുകളെ കണ്ടെത്തി. അതിഭീമൻ തമോദ്വാരങ്ങളുടെ വളർച്ചയെക്കുറിച്ചുള്ള രഹസ്യങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാൻ ഈ കണ്ടെത്തൽ സഹായിക്കും. ഡാർക്ക് എനർജി സ്പെക്ട്രോസ്കോപിക് ഇൻസ്ട്രുമെന്റ് (ഡെസി) ശേഖരിച്ച വിവരങ്ങളാണ് പഠനത്തിന് ഉപയോഗിച്ചത്.
പ്രപഞ്ചത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രകാശമുള്ള വസ്തുക്കളിൽ ചിലതായ ക്വാസാറുകളെ ഉപയോഗിച്ച് അതിഭീമൻ തമോദ്വാരങ്ങളുടെ വളർച്ചയെക്കുറിച്ചുള്ള രഹസ്യങ്ങൾ കണ്ടെത്താനുള്ള പുതിയ വഴിയൊരുക്കി ശാസ്ത്രജ്ഞർ. നിർമിത ബുദ്ധിയുടെ സഹായത്തോടെ നടത്തിയ പഠനത്തിൽ, ഗുരുത്വാകർഷണ ലെൻസുകളായി പ്രവർത്തിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള ഏഴ് ക്വാസാറുകളെയാണ് ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞർ കണ്ടെത്തിയത്. അമേരിക്കയിലെ ഡാർക്ക് എനർജി സ്പെക്ട്രോസ്കോപിക് ഇൻസ്ട്രുമെന്റ് (ഡെസി) ശേഖരിച്ച വിവരങ്ങളാണ് ഇതിനായി ഉപയോഗിച്ചത്. ഭീമൻ വസ്തുക്കളുടെ ഗുരുത്വാകർഷണം ദൂരെയുള്ള വസ്തുക്കളിൽ നിന്നുള്ള പ്രകാശത്തെ വളയ്ക്കുകയും വലുതാക്കി കാണിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന പ്രതിഭാസമാണ് ഗുരുത്വാകർഷണ ലെൻസിങ്.
അതിഭീമൻ തമോദ്വാരങ്ങളുടെ വളർച്ചാ രഹസ്യം
ഒഹായോ സ്റ്റേറ്റ് സർവകലാശാലയിലെ ഗവേഷകരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, ഈ അപൂർവ സംവിധാനങ്ങൾ സജീവമായി വളരുന്ന അതിഭീമൻ തമോദ്വാരങ്ങളെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ മനസിലാക്കാൻ സഹായിക്കും. “ക്വാസാറുകൾ അതിഭീമൻ തമോദ്വാരങ്ങളുടെ കുഞ്ഞുകാല ചിത്രങ്ങൾ പോലെയാണ്. ക്വാസാറുകളിൽ നിന്ന് പൂർണ വളർച്ചയിലെ തമോദ്വാരങ്ങളിലേക്കുള്ള യാത്ര മനസ്സിലാക്കുന്നത് വളരെ പ്രധാനമാണ്,” പഠനത്തിലെ മുഖ്യ ഗവേഷകനും ഒഹായോ സ്റ്റേറ്റ് സർവകലാശാലയിലെ ജ്യോതിശാസ്ത്ര ഗവേഷക വിദ്യാർഥിയുമായ എവററ്റ് മക്ആർതർ പറഞ്ഞു.
എന്താണ് ക്വാസാറുകൾ?
സജീവമായി വാതകവും പൊടിയും വലിച്ചെടുക്കുന്ന അതിഭീമൻ തമോദ്വാരങ്ങളാൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന താരാപഥങ്ങളുടെ അത്യന്തം പ്രകാശമുള്ള കേന്ദ്രങ്ങളാണ് ക്വാസാറുകൾ. ഈ തമോദ്വാരങ്ങൾ വസ്തുക്കളെ ആകർഷിക്കുമ്പോൾ വൻതോതിൽ ഊർജം പുറത്തുവിടുന്നു. ചിലപ്പോൾ അവയുടെ പ്രകാശം സ്വന്തം താരാപഥത്തെക്കാൾ ശക്തമാകുന്നതിനാൽ ചുറ്റുമുള്ള താരാപഥങ്ങളെ പഠിക്കുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടാകുന്നു. എന്നാൽ ഒരു ക്വാസാർ തന്നെ ഗുരുത്വാകർഷണ ലെൻസായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന അപൂർവ സാഹചര്യങ്ങളിൽ, ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് ക്വാസാറിനെയും അതിന്റെ പിന്നിലുള്ള ദൂരെയുള്ള താരാപഥത്തെയും ഒരേസമയം പഠിക്കാൻ കഴിയും.
നിർമിത ബുദ്ധിയുടെ സഹായത്തോടെ കണ്ടെത്തൽ
ഇത്തരം അപൂർവ പ്രതിഭാസങ്ങൾ കണ്ടെത്തുന്നത് വളരെ പ്രയാസകരമാണ്. ഇതിനായി ഗവേഷകർ ആദ്യം ഡെസി കണ്ടെത്തിയ ഏകദേശം എട്ട് ലക്ഷം ക്വാസാറുകളുടെ പട്ടിക ഉപയോഗിച്ചു. തുടർന്ന് ഗുരുത്വാകർഷണ ലെൻസിങ്ങിന്റെ സൂക്ഷ്മമായ അടയാളങ്ങൾ കണ്ടെത്താൻ യന്ത്രപഠന മാതൃക ഉപയോഗിച്ചു. എന്നാൽ യഥാർഥ മോഡലുകൾ വളരെ കുറവായതിനാൽ, ഗവേഷകർ ആദ്യം കൃത്രിമമായി സൃഷ്ടിച്ച പ്രപഞ്ച മാതൃകകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് നിർമിത ബുദ്ധി സംവിധാനത്തെ പരിശീലിപ്പിച്ചത്. തുടർന്ന് ഈ സംവിധാനം ഏകദേശം 200 സാധ്യതാ സ്ഥാനാർത്ഥികളെ കണ്ടെത്തി. ശാസ്ത്രജ്ഞർ അവ പരിശോധിച്ചതിന് ശേഷമാണ് ഏഴ് പുതിയ ക്വാസാർ ലെൻസ് സ്ഥാനാർത്ഥികളെ തിരിച്ചറിഞ്ഞത്.
അപൂർവ കണ്ടെത്തലുകളുടെ എണ്ണം ഇരട്ടിയായി
സമാനമായ ആകാശ സർവേകളിലൂടെ കണ്ടെത്തിയ ഇത്തരം സംവിധാനങ്ങളുടെ എണ്ണവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ പുതിയ കണ്ടെത്തലുകൾ ഏകദേശം ഇരട്ടിയാക്കുന്നതാണെന്ന് ഗവേഷകർ അറിയിച്ചു. എന്നാൽ ഇവയുടെ സ്വഭാവം സ്ഥിരീകരിക്കാൻ കൂടുതൽ നിരീക്ഷണങ്ങൾ ആവശ്യമാണ്.
വലിയ ജ്യോതിശാസ്ത്ര വിവരശേഖരങ്ങളിൽ എഐയുടെ പങ്ക്
ആധുനിക ജ്യോതിശാസ്ത്ര പദ്ധതികൾ കോടിക്കണക്കിന് നക്ഷത്രങ്ങളുടെയും താരാപഥങ്ങളുടെയും വിവരങ്ങളാണ് ശേഖരിക്കുന്നത്. ഇത്രയും വലിയ വിവരശേഖരം മനുഷ്യർ മാത്രം പരിശോധിക്കുക ഏറെ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ് നിർമിത ബുദ്ധി അപൂർവമായ പ്രപഞ്ച പ്രതിഭാസങ്ങൾ കണ്ടെത്താനുള്ള ശക്തമായ ഉപകരണമായി മാറുന്നത്. പുതിയ ക്വാസാർ ലെൻസ് സംവിധാനങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ടാൽ, അതിഭീമൻ തമോദ്വാരങ്ങൾ എങ്ങനെ വളർന്നു താരാപഥങ്ങളുടെ രൂപീകരണത്തെ സ്വാധീനിച്ചു എന്നതിനെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ ലഭിക്കുമെന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. ഈ പഠനത്തിന്റെ കണ്ടെത്തലുകൾ ജൂലൈ 22ന് ദി ആസ്ട്രോഫിസിക്കൽ ജേണലിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.