നമ്മൾ ഇന്ന് കാണുന്ന ഈ ചെറിയ ലിപ്സ്റ്റിക് ട്യൂബിന് പിന്നിൽ ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളുടെ നിഗൂഢതയും ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രഹസ്യങ്ങളുമുണ്ടെന്ന് നിങ്ങളാരെങ്കിലും ചിന്തിച്ചിട്ടുണ്ടോ? ഒരു പെൺകുട്ടിയുടെ ചുണ്ടിലെ ചുവപ്പ് വെറുമൊരു നിറമായിരുന്നില്ല;
ഒന്ന് സങ്കൽപ്പിച്ചു നോക്കൂ... വെറുമൊരു ലിപ്സ്റ്റിക് ഇട്ടതിന്റെ പേരിൽ ഒരാളെ മന്ത്രവാദിനിയായി മുദ്രകുത്തി ജീവനോടെ ചുട്ടുകൊല്ലുന്ന ഒരു കാലം! അല്ലെങ്കിൽ, ആരെങ്കിലും നിങ്ങളെ ചുംബിച്ചാൽ അത് നിങ്ങളുടെ അവസാനത്തെ ശ്വാസമായേക്കാവുന്ന, ഒരു മാരകവിഷമുള്ള ലിപ്സ്റ്റിക്ക്. കേൾക്കുമ്പോൾ ഒരു ഹൊറർ സിനിമയിലെ രംഗങ്ങൾ പോലെ തോന്നുന്നുണ്ടോ? എന്നാൽ ഇതൊന്നും വെറും കെട്ടുകഥകളല്ല. നമ്മൾ ഇന്ന് കാണുന്ന ആ ലിപ്സ്റ്റികിന് പിന്നിൽ 5000 വർഷത്തെ രക്തം പുരണ്ട ചരിത്രമുണ്ട്. സുന്ദരിയാകാൻ വേണ്ടി സ്വന്തം ജീവൻ പണയം വെച്ച ഈജിപ്ഷ്യൻ രാജ്ഞിമാരും, ലിപ്സ്റ്റിക്കിനെ സാത്താന്റെ അടയാളമായി കണ്ട മതപുരോഹിതന്മാരും, ഹിറ്റ്ലറെ വെല്ലുവിളിക്കാൻ ചുവന്ന ചായത്തെ ആയുധമാക്കിയ വിപ്ലവകാരികളും ചേർന്നാണ് ലിപ്സ്റ്റിക്കിന്റെ ചരിത്രം എഴുതിയത്. ചിലപ്പോൾ അത് 'മരണചുംബന'മായിരുന്നു, ചില സമയത്ത് അത് വിപ്ലവത്തിന്റെ തീജ്വാലയായിരുന്നു. ഇന്ന് നിങ്ങളുടെ ഹാൻഡ് ബാഗിലിരിക്കുന്ന ആ ചെറിയ ലിപ്സ്റ്റിക് ട്യൂബിന് പറയാനുള്ളത് ലോകത്തെ ഞെട്ടിച്ച ചില നിഗൂഢ സത്യങ്ങളാണ്. ആ കഥകളിലേക്ക് നമുക്കൊന്ന് കണ്ണോടിക്കാം...
മെസപ്പൊട്ടേമിയയിലെ രത്നപ്പൊടികൾ: ആഢ്യത്വത്തിന്റെ ആദ്യ ചായം
ലിപ്സ്റ്റിക്കിന്റെ ചരിത്രം തുടങ്ങുന്നത് പുരാതന മെസപ്പൊട്ടേമിയയിലാണ് ഏകദേശം ബി.സി 2500. ഇന്നത്തെ ഇറാഖും സിറിയയും ഉൾപ്പെടുന്ന ആ പ്രദേശത്തെ സ്ത്രീകൾ തങ്ങളുടെ ചുണ്ടുകൾക്ക് നിറം നൽകാൻ വേണ്ടി വിലപിടിപ്പുള്ള രത്നക്കല്ലുകൾ പൊടിച്ചെടുക്കുമായിരുന്നു. ഇത് കേവലം സൗന്ദര്യത്തിന് വേണ്ടിയല്ല, മറിച്ച് തങ്ങൾ സമൂഹത്തിലെ ഉന്നതകുലജാതരാണെന്ന് കാണിക്കാനായിരുന്നു. പ്രകൃതിയിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന ചായങ്ങളേക്കാൾ തിളക്കം രത്നങ്ങൾക്കുണ്ടെന്ന് അവർ വിശ്വസിച്ചു. ചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ 'ലക്ഷ്വറി കോസ്മെറ്റിക്' ഇതായിരുന്നു എന്ന് പറയാം.
ക്ലിയോപാട്രയും 'വണ്ട്' ലിപ്സ്റ്റിക്കും: സൗന്ദര്യത്തിന് പിന്നിലെ ക്രൂരത
സൗന്ദര്യത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ റഫറൻസ് ക്ലിയോപാട്ര രാജ്ഞിയാണ്. ബി.സി 2000-ഓടെ ഈജിപ്തിൽ ലിപ്സ്റ്റിക് നിർമ്മാണം ഒരു കലയായി വളർന്നു. പക്ഷേ ക്ലിയോപാട്രയുടെ ചുണ്ടിലെ ആ ചുവപ്പ് നിറം ഉണ്ടാക്കിയ രീതി കേട്ടാൽ നമ്മൾ അമ്പരന്നുപോകും. കറുത്ത ഉറുമ്പുകളെയും 'കാർമൈൻ' (Carmine) എന്ന് വിളിക്കുന്ന ചുവന്ന വണ്ടുകളെയും ജീവനോടെ ചതച്ചരച്ചാണ് ആ ചുവപ്പ് ചായം ഉണ്ടാക്കിയിരുന്നത്. ഇതിന് തിളക്കം നൽകാൻ വേണ്ടി മീൻ ചെതുമ്പലുകൾ അരച്ച് ചേർക്കുമായിരുന്നു. ഇന്നത്തെ പല ലിപ്സ്റ്റിക്കുകളിലും തിളക്കത്തിനായി 'പേൾ എസൻസ്' എന്ന പേരിൽ മീൻ ചെതുമ്പലുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട് എന്നത് മറ്റൊരു വാസ്തവം.
'കിസ് ഓഫ് ഡെത്ത്': മരണചുംബനങ്ങളുടെ കാലം
ലിപ്സ്റ്റിക് ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും ഭീകരമായ അധ്യായമാണ് പുരാതന ഈജിപ്തിലേത്. അന്ന് ചുവപ്പും പർപ്പിളും നിറങ്ങൾ ലഭിക്കാൻ അവർ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത് 'അയോഡിനും ബ്രോമിനും' കലർന്ന മിശ്രിതങ്ങളാണ്. ഇത് അതീവ മാരകമായ വിഷമായിരുന്നു. ഈ ലിപ്സ്റ്റിക് സ്ഥിരമായി ഉപയോഗിക്കുന്നവരിൽ പതുക്കെ വിഷാംശം പടരുകയും ആന്തരികാവയവങ്ങൾ തകരാറിലായി അവർ മരണപ്പെടുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. സ്വന്തം കാമുകനെ വശീകരിച്ച് ചുംബനത്തിലൂടെ വിഷം നൽകി കൊല്ലാൻ ലിപ്സ്റ്റിക് ഒരു ആയുധമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ആ കാലത്താണ് ഇതിനെ 'കിസ്സ് ഓഫ് ഡെത്ത്' എന്ന് വിളിച്ചു തുടങ്ങിയത്. ഒരു സുന്ദരിയുടെ ചുംബനം നിങ്ങളുടെ അവസാനത്തെ ശ്വാസമായേക്കാവുന്ന കാലം!
മധ്യകാലഘട്ടം: ലിപ്സ്റ്റിക് എന്നാൽ മന്ത്രവാദം?
ക്രിസ്ത്യൻ സഭകൾക്ക് ആധിപത്യമുണ്ടായിരുന്ന മധ്യകാല യൂറോപ്പിൽ ഏകദേശം 16-ാം നൂറ്റാണ്ട് ലിപ്സ്റ്റിക് ഒരു പാപമായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടു. മുഖത്തിന് നിറം നൽകുന്നത് ദൈവത്തിന്റെ സൃഷ്ടിയെ വികൃതമാക്കുന്നതിന് തുല്യമാണെന്നായിരുന്നു സഭയുടെ വാദം. ലിപ്സ്റ്റിക് എന്നാൽ 'സാത്താന്റെ അടയാളം' ആയിരുന്നു. ഒരു സ്ത്രീ ലിപ്സ്റ്റിക് ധരിച്ചാൽ അവൾ പുരുഷന്മാരെ വശീകരിക്കാൻ മന്ത്രവാദം നടത്തുന്നവളാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെട്ടു. ലിപ്സ്റ്റിക് ധരിക്കുന്ന സ്ത്രീകളെ 'മന്ത്രവാദിനികളായി' (Witches) മുദ്രകുത്തി ജീവനോടെ കത്തിക്കുമായിരുന്നു. 1770-ൽ ബ്രിട്ടീഷ് പാർലമെന്റ് പാസാക്കിയ നിയമം പ്രകാരം, ലിപ്സ്റ്റിക് ഉപയോഗിച്ച് ഒരാളെ വശീകരിച്ച് വിവാഹം കഴിച്ചാൽ ആ സ്ത്രീയെ മന്ത്രവാദിനിയായി പരിഗണിച്ച് ശിക്ഷിക്കുമായിരുന്നു.
യുദ്ധക്കളത്തിലെ ആയുധം: ഹിറ്റ്ലറെ വെല്ലുവിളിച്ച ചുവപ്പ്
രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്ത് ലിപ്സ്റ്റിക് ഒരു രാഷ്ട്രീയ ആയുധമായി മാറി. അഡോൾഫ് ഹിറ്റ്ലർ ലിപ്സ്റ്റിക്കിനെ കഠിനമായി വെറുത്തിരുന്നു. ലിപ്സ്റ്റിക് ധരിക്കുന്നത് ആര്യൻ വംശജരായ സ്ത്രീകൾക്ക് ചേർന്നതല്ലെന്നും അത് അശുദ്ധമാണെന്നും അദ്ദേഹം പ്രഖ്യാപിച്ചു. എന്നാൽ സഖ്യകക്ഷികൾ (Allied Forces) ഇത് ഹിറ്റ്ലറെ പ്രകോപിപ്പിക്കാനുള്ള അവസരമാക്കി മാറ്റി.
ബ്രിട്ടനിലും അമേരിക്കയിലും സ്ത്രീകൾ കൂടുതൽ ചുവന്ന ലിപ്സ്റ്റിക് ധരിക്കാൻ പ്രേരിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. 'വിക്ടറി റെഡ്' (Victory Red) എന്ന പേരിൽ അന്ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ലിപ്സ്റ്റിക് ഷേഡ് ദേശസ്നേഹത്തിന്റെ അടയാളമായി മാറി. യുദ്ധകാലത്ത് എല്ലാത്തിനും നിയന്ത്രണം ഉണ്ടായിരുന്നപ്പോഴും ലിപ്സ്റ്റിക് നിർമ്മാണം തടയരുതെന്ന് വിൻസ്റ്റൺ ചർച്ചിൽ ഉത്തരവിട്ടു. ലിപ്സ്റ്റിക് സ്ത്രീകളുടെ ആത്മവീര്യം വർദ്ധിപ്പിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം വിശ്വസിച്ചു.
ട്യൂബിലെ വിപ്ലവം: മൗറിസ് ലെവിയുടെ കണ്ടുപിടുത്തം
നമ്മൾ ഇന്ന് കാണുന്നതുപോലെ കയ്യിൽ കൊണ്ടുനടക്കാവുന്ന തരത്തിലുള്ള ലിപ്സ്റ്റിക് ട്യൂബുകൾ വരുന്നത് 1915-ലാണ്. മൗറിസ് ലെവി എന്ന അമേരിക്കക്കാരനാണ് ഇത് ആദ്യമായി നിർമ്മിച്ചത്. അതുവരെ ചെറിയ പാത്രങ്ങളിലോ പേപ്പറുകളിൽ പൊതിഞ്ഞോ ആയിരുന്നു ലിപ്സ്റ്റിക് വന്നിരുന്നത്. 1884-ൽ ഫ്രഞ്ച് കമ്പനിയായ ഗെർലെയ്ൻ (Guerlain) മാൻ നെയ്യും തേനീച്ച മെഴുകും ഉപയോഗിച്ച് വാണിജ്യാടിസ്ഥാനത്തിൽ ലിപ്സ്റ്റിക് നിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. 1923-ൽ ഇത് തിരിക്കാൻ കഴിയുന്ന രീതിയിലേക്ക് (Swivel tube) മാറിയതോടെ ലിപ്സ്റ്റിക് ഒരു ആഗോള വിപ്ലവമായി മാറി.
ലിപ്സ്റ്റിക് ഇഫക്റ്റ്: മാന്ദ്യത്തിലും തളരാത്ത വിപണി
സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രജ്ഞർ പോലും അത്ഭുതപ്പെടുന്ന ഒരു വസ്തുതയുണ്ട്. ലോകത്ത് സാമ്പത്തിക മാന്ദ്യം (Recession) ഉണ്ടാകുമ്പോൾ എല്ലാ സാധനങ്ങളുടെയും വില്പന കുറയും, പക്ഷേ ലിപ്സ്റ്റിക്കിന്റെ വില്പന മാത്രം കൂടും. ഇതിനെ 'Lipstick Effect' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. വൻകിട ആഡംബര വസ്തുക്കൾ വാങ്ങാൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ, സ്ത്രീകൾ തങ്ങളെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ ചിലവിലുള്ള ആഡംബരമാണ് ലിപ്സ്റ്റിക്.
പുരുഷന്മാരുടെ ലിപ്സ്റ്റിക് പ്രണയം
ലിപ്സ്റ്റിക് സ്ത്രീകളുടേത് മാത്രമാണെന്നത് ഒരു ആധുനിക സങ്കല്പം മാത്രമാണ്. പുരാതന റോമിൽ പുരുഷന്മാർ തങ്ങളുടെ സാമൂഹിക പദവി കാണിക്കാൻ ലിപ്സ്റ്റിക് ധരിച്ചിരുന്നു. അവരുടെ ചുണ്ടിലെ നിറം അവർ എത്രത്തോളം സമ്പന്നനാണെന്ന് കാണിക്കാനുള്ള അടയാളമായിരുന്നു. റോമിലെ സൈനികർ പോലും യുദ്ധത്തിന് പോകുമ്പോൾ ചുണ്ടുകളിൽ നിറം നൽകി തങ്ങളുടെ വീര്യം പ്രകടിപ്പിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. 1890-കളിലാണ് ലിപ്സ്റ്റിക് പൂർണ്ണമായും സ്ത്രീകളുടേത് മാത്രമായ ഉൽപ്പന്നമായി പരസ്യങ്ങളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയത്.
ലിപ് സ്മാക്കേഴ്സ് മുതൽ ഓർഗാനിക് ലിപ്സ്റ്റിക് വരെ
1920-കളിൽ ആദ്യത്തെ ലിപ് ഗ്ലോസ് വിപണിയിലെത്തി. 1950-കളിൽ ഹേസൽ ബിഷപ്പ് (Hazel Bishop) പടരാത്ത (Smear-proof) ലിപ്സ്റ്റിക്കുകൾ ലോകത്തിന് പരിചയപ്പെടുത്തി. ഇന്ന് ലിപ്സ്റ്റിക്കുകൾ കേവലം നിറം മാത്രമല്ല, ചുണ്ടുകൾക്ക് ആവശ്യമായ വിറ്റാമിനുകളും നനവും നൽകുന്ന ഔഷധം കൂടിയാണ്.
ലിപ്സ്റ്റിക് വെറുമൊരു നിറമല്ല. അത് അതിജീവനത്തിന്റെ കഥയാണ്. ആയിരക്കണക്കിന് വർഷം മുൻപ് മന്ത്രവാദമായി തുടങ്ങിയ ആ ചായം, ഇന്നും സ്ത്രീകളുടെ ആത്മവിശ്വാസത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ അടയാളമാണ്. വിഷം പുരട്ടിയ ചുണ്ടുകളിൽ നിന്ന് ആരംഭിച്ച്, ഇന്ന് നമുക്ക് സുരക്ഷിതമായി ഉപയോഗിക്കാവുന്ന നിലയിലേക്ക് ഈ ചായം വളർന്നത് നിരവധി വിപ്ലവങ്ങളിലൂടെയാണ്.


