സൗദി അറേബ്യയുടെ അരാംകോ എണ്ണ ശുദ്ധീകരണശാലയ്ക്ക് നേരെ വരെ ഇറാൻ ആക്രമണം നടത്തി. പ്രതിരോധ കരാർ നിലവിലുണ്ടെങ്കിലും, പാകിസ്ഥാൻ യുദ്ധത്തിൽ നിന്ന് മാറിനിന്ന് സമാധാനത്തിന് ആഹ്വാനം ചെയ്യുകയാണ്.
ഇസ്ലാമാബാദ്: ഇറാനും ഇസ്രായേലും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം ഇപ്പോൾ ഗൾഫ് മേഖലയിലാകെ പടർന്നിരിക്കുകയാണ്. ഇറാൻ തുറന്ന പോരാട്ടത്തിലേയ്ക്ക് പോകാനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പിലാണെന്നാണ് റിപ്പോർട്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് സൗദി അറേബ്യയോടുള്ള ഇറാന്റെ സമീപനം അവരുടെ ആക്രമണങ്ങളിൽ വ്യക്തമാണ്. തിങ്കളാഴ്ച, സൗദിയുടെ സർക്കാർ എണ്ണക്കമ്പനിയായ സൗദി അരാംകോയുടെ റിഫൈനറിക്ക് നേരെ ഇറാൻ നടത്തിയ ആക്രമണം ലോകത്തെ ഞെട്ടിച്ചു. ആക്രമണത്തെ തുടർന്ന് റിഫൈനറി താൽക്കാലികമായി അടച്ചിടേണ്ടി വന്നു. ഇതിനു മുമ്പും തലസ്ഥാനമായ റിയാദ് ഉൾപ്പെടെ സൗദിയിലെ പല പ്രധാന നഗരങ്ങളെയും ഇറാൻ ലക്ഷ്യമിട്ടിട്ടുണ്ട്. സൗദിക്ക് നേരെ ഒന്നിന് പുറകെ ഒന്നായി ഇറാൻ മിസൈലുകൾ അയക്കുമ്പോൾ, അവരുടെ അടുത്ത സുഹൃത്തായ പാകിസ്ഥാൻ നിശബ്ദരാണ്. എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇത്?
സൗദി അറേബ്യക്ക് നേരെയുണ്ടായ ആക്രമണത്തിന് ശേഷം എല്ലാവരും ഇപ്പോൾ പാകിസ്ഥാനെയാണ് ശ്രദ്ധിക്കുന്നത്. കാരണം, 2025 സെപ്റ്റംബറിൽ പാകിസ്ഥാനും സൗദി അറേബ്യയും തമ്മിൽ ഒരു സുപ്രധാന പ്രതിരോധ കരാർ ഒപ്പുവെച്ചിരുന്നു. ഇരു രാജ്യങ്ങളിലെയും ഉന്നത നേതാക്കളും സൈനിക നേതൃത്വവും ചേർന്ന് ഒരു നാറ്റോ മാതൃകയിലുള്ള കരാറിലാണ് ഏർപ്പെട്ടത്. ഇതനുസരിച്ച്, പാകിസ്ഥാന് നേരെയോ സൗദിക്ക് നേരെയോ ഉണ്ടാകുന്ന ആക്രമണം ഇരു രാജ്യങ്ങൾക്കും നേരെയുള്ള ആക്രമണമായി കണക്കാക്കും. എന്നാൽ, സൗദിക്ക് നേരെ പല തവണ ആക്രമണമുണ്ടായിട്ടും പാകിസ്ഥാൻ മൗനം പാലിക്കുന്നത് പല ചോദ്യങ്ങളും ഉയർത്തുന്നുണ്ട്.
സൗദിയുമായി തന്ത്രപരമായ പ്രതിരോധ കരാർ ഉണ്ടെങ്കിലും, പാകിസ്ഥാൻ സൈനിക നടപടിക്ക് പകരം ഐക്യദാർഢ്യം പ്രഖ്യാപിച്ച് സംയമനം പാലിക്കുകയാണ്. ഇറാനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സമീപകാല സംഭവങ്ങളിൽ പാകിസ്ഥാൻ വളരെ ശ്രദ്ധയോടെയാണ് പ്രതികരിച്ചത്. ഇറാനുമായുള്ള ചരിത്രപരവും സാംസ്കാരികവും സാമ്പത്തികവുമായ ബന്ധമാണ് ഇതിന് പ്രധാന കാരണം. ഇസ്ലാമാബാദും ടെഹ്റാനും തമ്മിൽ ഉന്നതതല സന്ദർശനങ്ങളും പ്രാദേശിക വിഷയങ്ങളിൽ സഹകരണവും തുടരുന്നുണ്ട്. പല പ്രതിസന്ധി ഘട്ടങ്ങളിലും പാകിസ്ഥാൻ നൽകിയ പിന്തുണയെ ഇറാൻ അഭിനന്ദിച്ചിട്ടുമുണ്ട്. ഇത് ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സൗഹൃദബന്ധം വ്യക്തമാക്കുന്നു. അതേസമയം, സൗദിയുമായി പാകിസ്ഥാന് ദീർഘകാലത്തെ ബന്ധവുമുണ്ട്.
ഇറാനുമായി ഒരു തുറന്ന യുദ്ധത്തിന് പോകുന്നത് പാകിസ്ഥാന് വലിയ അപകടമുണ്ടാക്കും. ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിൽ നീണ്ടതും പ്രശ്നസാധ്യതകളുള്ളതുമായ അതിർത്തിയുണ്ട്. അത്തരമൊരു യുദ്ധം പാകിസ്ഥാനകത്ത് വിഭാഗീയ സംഘർഷങ്ങൾ വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ, ഇറാനെതിരെ നേരിട്ടുള്ള സൈനിക നടപടി പാകിസ്ഥാൻ്റെ രാഷ്ട്രീയ-സൈനിക നേതൃത്വത്തിന് വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള തീരുമാനമായിരിക്കും. വിശകലന വിദഗ്ധരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, പാകിസ്ഥാനും സൗദിയും തമ്മിലുള്ള കരാർ ഒരു ഔപചാരിക രാഷ്ട്രീയ സൂചന മാത്രമാണ്. അല്ലാതെ, ഒരു സൈനിക ഇടപെടലിനുള്ള ഉറപ്പായി ഇതിനെ കാണാനാവില്ല. യുദ്ധത്തിൽ നേരിട്ട് ഇടപെടാതെ കരാർ നിലനിർത്താനാകും പാകിസ്ഥാൻ ശ്രമിക്കുക.
ഇപ്പോൾ തന്നെ പാകിസ്ഥാൻ പല പ്രശ്നങ്ങളിലും പെട്ടിരിക്കുകയാണ്. രാജ്യത്തിൻ്റെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ അതിർത്തിയിൽ അഫ്ഗാനിസ്ഥാനുമായി സംഘർഷം നിലനിൽക്കുന്നു. ഇന്ത്യയുമായുള്ള ബന്ധവും വളരെക്കാലമായി വഷളാണ്. സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയും താലിബാനുമായുള്ള ആഭ്യന്തര പോരാട്ടവും നേരിടുന്ന പാകിസ്ഥാന് പുതിയൊരു യുദ്ധമുഖം തുറക്കുന്നത് വലിയ ഭീഷണിയാണ്. ഇതുകൊണ്ടാണ് പാകിസ്ഥാൻ ഈ വിഷയത്തിൽ ആക്രമണപരമായ പ്രസ്താവനകൾക്ക് പകരം സമാധാനത്തിന് ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നതെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ. ചുരുക്കത്തിൽ, ഒരു പക്ഷത്തോടും നേരിട്ടുള്ള ഏറ്റുമുട്ടൽ ഒഴിവാക്കാൻ ശ്രമിച്ചുകൊണ്ട് നയതന്ത്രപരമായ ഒരു സന്തുലിതാവസ്ഥ കണ്ടെത്താനാണ് പാകിസ്ഥാൻ ഇപ്പോൾ ശ്രമിക്കുന്നത്.


