കൊറോണ വൈറസ് വാക്‌സിനുകള്‍ പുറത്തിറങ്ങാന്‍ തുടങ്ങിയതോടെ, യാത്ര ചെയ്യാനും ഷോപ്പിങ്ങിനു പോകാനും എന്തിന് ഒരു സിനിമ കാണാനുമൊക്കെ പോകുന്ന ദിവസത്തെക്കുറിച്ച് പലരും സ്വപ്‌നം കണ്ടു തുടങ്ങുന്നു. എന്നാല്‍ അത്തരം പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ ചെയ്യുന്നതിന് മുന്‍പ് ഒരു കാര്യം കൂടിയേ തീരുവെന്നാണ് വിദേശരാജ്യങ്ങള്‍ മുന്നോട്ടു വയ്ക്കുന്ന നിബന്ധന. വൈകാതെ ഇത് ഇന്ത്യയിലും വരും. എല്ലായിടത്തും വാക്‌സിനുപുറമെ ഒരു വാക്‌സിന്‍ പാസ്‌പോര്‍ട്ട് കൂടി കരുതേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. ഇതിനായി ഒരു ആപ്പാണ് ഇപ്പോള്‍ രാജ്യാന്തരതലത്തില്‍ തയ്യാറാക്കി കൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. ഇത് ഉപയോഗിച്ച് ഒരാളുടെ കോവിഡ് വിശദാംശങ്ങള്‍ അധികൃതര്‍ക്ക് അറിയാം. ഇത് പാസ്‌പോര്‍ട്ട് പോലെ ഏകീകൃതമായിരിക്കും.

നിരവധി കമ്പനികളും ടെക്‌നോളജി ഗ്രൂപ്പുകളും അവരുടെ കോവിഡ് 19 ടെസ്റ്റുകളുടെയും പ്രതിരോധ കുത്തിവയ്പ്പുകളുടെയും വിശദാംശങ്ങള്‍ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്യുന്നതിനായി സ്മാര്‍ട്ട്‌ഫോണ്‍ ആപ്ലിക്കേഷനുകള്‍ വികസിപ്പിക്കാന്‍ തുടങ്ങി. മാളുകള്‍, സ്‌റ്റേഡിയങ്ങള്‍, സിനിമാ തിയേറ്ററുകള്‍, ഓഫീസുകള്‍ അല്ലെങ്കില്‍ മറ്റു രാജ്യങ്ങളില്‍ പ്രവേശിക്കുന്നതിന് ഡിജിറ്റല്‍ ക്രെഡന്‍ഷ്യലുകള്‍ സൃഷ്ടിക്കാനാകാവുന്ന വിധത്തിലാണിത്. ജനീവ ആസ്ഥാനമായുള്ള ദി കോമണ്‍സ് പ്രോജക്റ്റിന്റെയും വേള്‍ഡ് ഇക്കണോമിക് ഫോറത്തിന്റെയും സംരംഭമായ കോമണ്‍ ട്രസ്റ്റ് നെറ്റ്‌വര്‍ക്ക്, കാതേ പസഫിക്, ജെറ്റ്ബ്ലൂ, ലുഫ്താന്‍സ, സ്വിസ് എയര്‍ലൈന്‍സ്, യുണൈറ്റഡ് എയര്‍ലൈന്‍സ്, വിര്‍ജിന്‍ അറ്റ്‌ലാന്റിക്, കൂടാതെ നിരവധി എയര്‍ലൈനുകള്‍ ഇതിനോടു പങ്കാളികളായി. ഈ കോമണ്‍പാസ് ആപ്ലിക്കേഷന്‍ കോവിഡ് 19 പരിശോധനാ ഫലം പോലുള്ള മെഡിക്കല്‍ ഡാറ്റ അപ്‌ലോഡുചെയ്യാന്‍ ഉപയോക്താക്കളെ അനുവദിക്കുന്നു. ഒരു ആശുപത്രി അല്ലെങ്കില്‍ മെഡിക്കല്‍ പ്രൊഫഷണല്‍ വാക്‌സിനേഷന്‍ നടത്തിയതിന്റെ തെളിവായി ഇത് ഉപയോഗിക്കാം. മെഡിക്കല്‍ സര്‍ട്ടിഫിക്കറ്റ് ക്യുആര്‍ കോഡിന്റെ രൂപത്തില്‍ കൊണ്ടു നടക്കാം. മറ്റു തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്വകാര്യ വിവരങ്ങള്‍ വെളിപ്പെടുത്താതെ അധികാരികളെ ഇത് ബോധ്യപ്പെടുത്താന്‍ കഴിയും. യാത്രയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി പുറപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്തും എത്തിച്ചേരുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലും ഹെല്‍ത്ത് പാസ് ആയി ഈ അപ്ലിക്കേഷന്‍ ലിസ്റ്റ് ചെയ്യുന്നു.

'നിങ്ങള്‍ ഒരു രാജ്യാന്തര അതിര്‍ത്തി കടക്കുമ്പോഴെല്ലാം ഇത് പരീക്ഷിക്കാവുന്നതാണ്. അതിര്‍ത്തി കടക്കുമ്പോഴെല്ലാം വാക്‌സിനേഷന്‍ നല്‍കാനാവില്ല,' ദി കോമണ്‍സ് പ്രോജക്ടിന്റെ ചീഫ് മാര്‍ക്കറ്റിംഗ്, കമ്മ്യൂണിക്കേഷന്‍ ഓഫീസര്‍ തോമസ് ക്രാമ്പ്ടണ്‍ പറഞ്ഞു. വാക്‌സിനേഷന്റെ തെളിവായി പൊതുവായി നല്‍കുന്ന പേപ്പര്‍ ഡോക്യുമെന്റിനെ വച്ച് വളരെ ലളിതവും എളുപ്പത്തില്‍ കൈമാറ്റം ചെയ്യാവുന്നതുമായ ഒരു ക്രെഡന്‍ഷ്യലാണിത്. ഇത്തരമൊരു 'ഡിജിറ്റല്‍ യെല്ലോ കാര്‍ഡ്' ഭാവിയില്‍ ആവശ്യമാണെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

വലിയ ടെക് സ്ഥാപനങ്ങളും ഈ പ്രവര്‍ത്തനത്തില്‍ ഏര്‍പ്പെടുന്നു. കൊറോണ വൈറസ് പരിശോധനകള്‍, താപനില പരിശോധനകള്‍, വാക്‌സിനേഷന്‍ റെക്കോര്‍ഡുകള്‍ എന്നിവ ഉള്‍പ്പെടെ പ്രവേശനത്തിന് ആവശ്യമായ സൂചകങ്ങള്‍ കസ്റ്റമൈസ് ചെയ്യാന്‍ കമ്പനികളെയും വേദികളെയും അനുവദിക്കുന്ന ഡിജിറ്റല്‍ ഹെല്‍ത്ത് പാസ് എന്ന പേരില്‍ ഐബിഎം (ഐബിഎം) സ്വന്തം ആപ്ലിക്കേഷന്‍ വികസിപ്പിച്ചു. ആ സൂചകങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ക്രെഡന്‍ഷ്യലുകള്‍ ഒരു മൊബൈല്‍ വാലറ്റില്‍ സൂക്ഷിക്കുന്നു. ഇതൊരു മൊബൈല്‍ വാലറ്റില്‍ സംഭരിക്കാന്‍ കഴിയും. വാക്‌സിനുകള്‍ വ്യാപകമായി വിതരണം ചെയ്തതിനുശേഷം സാധാരണ നിലയിലേക്ക് മടങ്ങുന്നതിന് സ്വകാര്യത പ്രശ്‌നങ്ങള്‍ മുതല്‍ വ്യത്യസ്ത വാക്‌സിനുകളുടെ ഫലപ്രാപ്തിയെ വരെ അഭിമുഖീകരിക്കേണ്ടി വന്നേക്കാം. അപ്പോഴാണ് ഇതിന്റെ പ്രസക്തി വര്‍ദ്ധിക്കുന്നത്.

പകര്‍ച്ചവ്യാധിയുടെ തുടക്കത്തില്‍, ആപ്പിള്‍ (എഎപിഎല്‍), ഗൂഗിള്‍ (ഗുഡ്) എന്നിവര്‍ കോവിഡുള്ള ഒരാളുമായി സമ്പര്‍ക്കം പുലര്‍ത്തുന്നുണ്ടോയെന്ന് ഉപയോക്താക്കളെ അറിയിക്കുന്നതിനായി ബ്ലൂടൂത്ത് അധിഷ്ഠിത സംവിധാനം വികസിപ്പിച്ചിരുന്നു. ഇതിനു പുറമേ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള പല രാജ്യങ്ങളും സ്വന്തം ആപ്ലിക്കേഷനുകള്‍ വികസിപ്പിക്കുകയും ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്തു. പൊതുജനാരോഗ്യ അധികാരികളെ സഹായിക്കുന്നതിനു കോവിഡ് സാങ്കേതിക കേന്ദ്രീകൃത സംഘടനയായ ലിനക്‌സ് ഫൗണ്ടേഷന്‍ പബ്ലിക് ഹെല്‍ത്തിനായുള്ള എക്‌സ്‌പോഷര്‍ അറിയിപ്പ് സംരംഭങ്ങള്‍ക്ക് നേതൃത്വം നല്‍കുകയും ചെയ്തു.

ഇത്തവണ മികച്ച ഏകോപനം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിന്, അഞ്ച് ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലായി ഡസന്‍ കണക്കിന് സംഘടനകളെ പ്രതിനിധീകരിച്ച് മുന്നൂറിലധികം ആളുകളുടെ കൂട്ടായ കോവിഡ് 19 ക്രെഡന്‍ഷ്യലുകള്‍ ഇനിഷ്യേറ്റീവുമായി ലിനക്‌സ് ഫൗണ്ടേഷന്‍ പങ്കാളിയായിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ വാക്‌സിന്‍ ക്രെഡന്‍ഷ്യല്‍ അപ്ലിക്കേഷനുകള്‍ക്കായി  ഒരു കൂട്ടം സാര്‍വത്രിക മാനദണ്ഡങ്ങള്‍ വികസിപ്പിക്കാന്‍ സഹായിക്കുന്നതിന് ഐബിഎം, കോമണ്‍പാസ് എന്നിവയുമായി പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നു.

'ഇമെയില്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കാനാകുന്ന അതേ രീതിയില്‍ തന്നെ ഇന്റര്‍ഓപ്പറബിള്‍ ആയിരിക്കണം ഈ ആപ്പും, വെബ് ഇന്റര്‍പോറബിള്‍ ചെയ്യുന്ന അതേ രീതിയില്‍ ഇതിനെ ഉപയോഗിക്കാനാകണം,' ലിനക്‌സ് ഫൗണ്ടേഷന്റെ എക്‌സിക്യൂട്ടീവ് ഡയറക്ടര്‍ ബ്രയാന്‍ ബെഹ്‌ലെന്‍ഡോര്‍ഫ് പറഞ്ഞു. വാക്‌സിന്‍ പാസ്‌പോര്‍ട്ടുകളുടെ വിശാലമായ ഉപയോഗം ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് വലിയൊരു തുക വേണ്ടിവരും. ഇതു മറികടക്കാന്‍, കോവിഡ് 19 ക്രെഡന്‍ഷ്യലുകള്‍ ഇനിഷ്യേറ്റീവിലെ കുറച്ച് കമ്പനികള്‍ പരമ്പരാഗത പേപ്പര്‍ വാക്‌സിന്‍ സര്‍ട്ടിഫിക്കറ്റുകള്‍ എളുപ്പമുള്ള ഒരു ഓണ്‍ലൈന്‍ പതിപ്പിനും ഇടയിലുള്ള ഒരു സ്മാര്‍ട്ട് കാര്‍ഡ് വികസിപ്പിക്കുന്നു. 'ഡിജിറ്റല്‍ ക്രെഡന്‍ഷ്യല്‍ എങ്ങനെ സംഭരിക്കാമെന്നതിനെക്കുറിച്ചും സ്മാര്‍ട്ട്‌ഫോണുകളിലൂടെ മാത്രമല്ല, സ്ഥിരമായ ഇന്റര്‍നെറ്റിലേക്ക് പ്രവേശനമില്ലാത്തവര്‍ക്കും സ്മാര്‍ട്ട്‌ഫോണുകള്‍ സ്വന്തമല്ലാത്തവര്‍ക്കും മറ്റ് മാര്‍ഗങ്ങളിലൂടെയും ഇത് എങ്ങനെ അവതരിപ്പിക്കാമെന്നതിനെക്കുറിച്ചും പലരും ചിന്തിക്കുന്നു.' കോവിഡ് 19 ക്രെഡന്‍ഷ്യലുകളുടെ കോ ലീഡ് ലൂസി യാങ് പറഞ്ഞു.